Klok zonder naam
| ||
|---|---|---|
| Gieter | Anoniem | |
| Gietjaar | ||
| Locatie | Berghem - R.K.Kerk H. Willibrordus en toren. | |
| Diameter | 25.0 cm. | |
| Gewicht | ||
| Oorlog Registratienr. | ||
Klank
| Slagtoon | |
|---|---|
| grondtoon | |
| priem | |
| terts | |
| kwint | |
| oktaaf | |
| deciem | |
| 1ste undeciem | |
| 2de undeciem | |
| duodeciem | |
| dubbel oktaaf |
Klankanalyse:
Omschrijving
De klok hing rond het jaar 2000 in een ijzeren constructie. In plaats van een kroon droeg zij een recht ophangoog met ronde bovenzijde. Het opschrift is gesteld in gotische minuskels op een rand tussen twee keer twee sierringen. Het aanvangskruis heeft armen die uitmonden in lelievormen. Als woordscheiding is een vijfbladige bloem gebruikt. Tussen de ronde kelkblaadjes steekt vijf keer een spits blad uit. Op de faussure en slagrand zijn respectievelijk drie en twee sierringen te zien.
Kroon
Kop
Schouder
Flank
Lip
Opschriften
+ andries * heyt * ick * m * ccccc * xxviii *
'Andries heet ik 1528'
Bijzonderheden
Heemkundekring Berchs-Heem liet weten dat de Andriesklok in 1925 als schoolbel dienst deed. Op verzoek van Sasse van IJsselt, de toenmalige burgemeester van Berghem, is de klok samen met een windwijzer, in bruikleen gegeven aan het nieuwe museum van het Provinciaal Genootschap van Kunsten en Wetenschappen, het latere Noordbrabants Museum in 's-Hertogenbosch (inv.nr. B 6748 PG/div.). De gieter van deze Andries is niet bekend. De klok zal niet voor de school zijn vervaardigd. Begin zestiende eeuw was er in het dorp nog geen school, waar voor de aanvang en het einde der lessen een klok geluid zal zijn. Model en lettertype van de klok doen een werkstuk van Willem van den Ghein uit Goirle vermoeden die voornamelijk in Mechelen werkzaam was, maar wellicht zijn opleiding in 's-Hertogenbosch heeft genoten. De naam Andries komt in Brabant verder niet op een klok voor en kan als bijzonder worden aangemerkt. Inmiddels is de klok terug in Berghem, waar zij bij het altaar van de rooms-katholieke Sint-Willibrorduskerk dienst doet.
Voor de Tweede Wereldoorlog bleven klokken in de musea buiten de registratie. Vandaar dat deze klok geen oorlogsregistratienummer kreeg.
Bronnen
- Database RCE Amersfoort
- Heemkundekring Berchs-Heem
- Elly van Loon-van de Moosdijk, Goet ende wael gheraect. Versieringsmotieven op luid- en speelklokken uit Middeleeuwen en Renaissance in het hertogdom Brabant (1300-1559), Nijmegen 2004, p. 330.